Table of Contents
เท้าแบน คือลักษณะเท้าที่มีการผิดรูปโดยมีลักษณะแสดงคือความสูงของอุ้งเท้าเตี้ยลงหรือแบนราบไปกับพื้นเมื่อเท้ามีการรับน้ำหนัก บางรายที่เป็นเท้าแบนอาจไม่มีอาการปวดเจ็บเมื่อย บางรายอาจพบว่ามีอาการปวดเมื่อยเจ็บ และอาจจะส่งผลต่อส่วนอื่นของร่างกายและท่าทางการเดินได้ อย่างไรก็ตามผู้ที่เป็นเท้าแบนและมีอาการส่วนมากมักสามารถดูแลและบรรเทาอาการได้โดยไม่ต้องผ่าตัด
การรักษาโดยไม่ผ่าตัดเป็นตัวเลือกแรกเสมอ
โดยทั่วไปแล้วการรักษาโดยไม่ผ่าตัดจะถูกนำมาพิจารณาและถูกเลือกมาใช้เป็นลำดับแรกๆ เนื่องจากมีความเสี่ยงต่ออาการไม่พึงประสงค์ต่ำ และมีประสิทธิภาพในการรักษาในกลุ่มคนส่วนมาก โดยการรักษาโดยไม่ผ่าตัดจะมีจุดประสงค์เพื่อลดอาการปวด เพิ่มความสามารถในการขยับเท้า และป้องกันการผิดรูปเพิ่มเติม โดยตัวอย่างการรักษาในรูปแบบนี้ได้แก่
- การใช้รองเท้าที่เหมาะสม ที่ช่วยประคองอุ้งเท้าและรับแรงกระแทก
- การใช้แผ่นรองเท้า ที่ช่วยปรับดัดรูปเท้าและช่วยกระจายน้ำหนักที่ฝ่าเท้า
- การทำกายภาพบำบัด เพื่อเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ
- การบำบัดอาการปวด เพื่อลดอาการปวด และการอักเสบ
แล้วตอนไหนที่การผ่าตัดจะถูกนำมาพิจารณา
โดยปกติแล้วการรักษาด้วยการผ่าตัดจะถูกนำมาพิจารณาเป็นตัวเลือกสุดท้าย เมื่อการรักษาโดยไม่ผ่าตัดได้ถูกนำมาใช้ในระยะเวลาที่เหมาะสมแล้ว ผู้ป่วยยังมีอาการที่รุนแรง เช่น
- มีอาการเจ็บปวดเรื้อรังรุนแรงจนขัดขวางการดำเนินชีวิตประจำวัน
- เท้าผิดรูปเพิ่มขึ้น
- การเดินและการทรงตัวมีปัญหาเนื่องจากความสามารถในการเคลื่อนไหวของเท้าถูกจำกัด
- การรักษาโดยไม่ผ่าตัดไม่ได้ผล
ความเสี่ยงของการรักษาด้วยการผ่าตัด
การผ่าตัดเพื่อรักษาเท้าแบนมีความเสี่ยงในการเกิดอาการไม่พึงประสงค์เหมือนการผ่าตัดอื่นๆ ตัวอย่างเช่น
- การติดเชื้อ
- อาการระคายเคืองเส้นประสาท
- การเกิดลิ่มเลือด
- อาการตึงเจ็บเรื้อรัง
- การปรับแก้ลักษณะที่ผิดรูปไม่สมบูรณ์ หรือการกลับมาเป็นซ้ำ
นอกจากนี้เมื่อเข้ารับการรักษาด้วยการผ่าตัด จำเป็นต้องมีระยะเวลาพักฟื้นร่วมกับการทำกายภาพบำบัด ซึ่งกระบวนการพักฟื้นและฟื้นฟูการเคลื่อนไหวสามารถกินระยะเวลาได้หลายเดือน ดังนั้นก่อนเข้ารับการรักษาด้วยการผ่าตัด ผู้ป่วยควรเข้ารับการปรึกษาและวางแผนล่วงหน้าในกรณีที่เกิดอาการไม่พึงประสงค์ และ/หรือกระบวนการพักฟื้นและฟื้นฟูการเคลื่อนไหวกินระยะเวลายาวนาน
ดังนั้นหากพบว่าตนเองเป็นเท้าแบน เท้าผิดรูป การเข้ารับการตรวจประเมินและเข้ารับการรักษาโดยไม่ผ่าตัดเป็นทางเลือกที่เหมาะสมเพื่อป้องกันอาการเจ็บปวด และไม่ให้อาการดังกล่าวลุกลามส่งผลต่อการดำเนินชีวิตประจำวัน จนมีความจำเป็นต้องเข้ารับการผ่าตัด ที่ PBS เรามีทีมนักกายอุปกรณ์พร้อมให้คำแนะนำและให้บริการกายอุปกรณ์ ไม่ว่าจะเป็นแผ่นรองเท้าเฉพาะบุคคล สำหรับผู้ที่มีความผิดปกติที่เท้า และอุปกรณ์ประคองเท้าและข้อเท้า (Ankle Foot Orthosis) เพื่อช่วยในการเดินเหมาะสำหรับผู้ที่มีอาการเท้าตก ท่านที่สนใจเลือกใช้แผ่นรองเท้าสำหรับโรครองช้ำ เท้าแบน เท้าผิดรูป หรืออุปกรณ์ประคองเท้าและข้อเท้าสำหรับช่วยในการเดิน สามารถสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมหรือปรึกษาการเลือกใช้แผ่นรองเท้าพิเศษบุคคล PBS และอุปกรณ์ประคองเท้าและข้อเท้าได้ที่สาขาใกล้บ้านท่าน
Facebook: PBSofficial.TH
Line official: @pbs.official
ที่มา:
- https://www.nidirect.gov.uk/conditions/flat-feet
- https://www.rnoh.nhs.uk/patients-and-visitors/patient-information-guides/adult-acquired-flatfoot-deformity-tibialis-posterior-tendon-dysfunction
- https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26564733/
FAQ ลักษณะ/อาการความผิดปกติที่พบได้บ่อย
เท้าแบนในผู้ใหญ่ (Acquired Adult Flatfoot) คืออะไร?
เท้าแบนในผู้ใหญ่คือเท้าบริเวณอุ้งเท้าด้านในล้มลงหรือแบนราบไปกับพื้น โดยมักจะล้มลงเรื่อยๆ เนื่องจากเท้าแบนในผู้ใหญ่ มักเกิดจากอาการบาดเจ็บ อักเสบ หรือเสื่อมสภาพของเส้นเอ็นพยุงอุ้งเท้า (Posterior tibial tendon)
เท้าแบนในผู้ใหญ่ (Acquired Adult Flatfoot) ผลเสียที่ตามมาหากละเลย
ผู้ป่วยอาจมีลักษณะเท้าผิดรูปเพิ่มมากขึ้น นำไปสู่อาการปวดเรื้อรัง ปัญหาเท้าอื่นๆ อาการข้อบวมอักเสบ มีผลต่อการเคลื่อนไหว หรืออาจผิดรูปแบบติดแข็ง (fixed deformity) เมื่อปล่อยทิ้งไปเป็นระยะเวลานาน
เท้าแบนในผู้ใหญ่ (Acquired Adult Flatfoot) จำเป็นต้องรักษาไหม?
ควรเข้ารับการรักษา โดยมีเป้าหมายเพื่อป้องกันการผิดรูปที่มากขึ้น และลดอาการปวด อย่างไรก็ตามหากอาการผิดรูปเป็นแบบติดแข็ง อาจจำเป็นต้องพิจารณาเข้ารับการผ่าตัด
เท้าแบนในผู้ใหญ่ (Acquired Adult Flatfoot) ใส่แผ่นรองเท้านานขนาดไหนถึงเริ่มเห็นผล?
อาการปวดที่เกิดจากเท้าแบนมักจะดีขึ้นภายในระยะเวลาประมาณ 1 เดือน หลังใช้แผ่นรองเท้าเป็นประจำ โดยแนะนำให้ใช้งานตามชีวิตประจำวันปกติ เช่น ทำงาน เที่ยว หรือเมื่อทำกิจกรรมที่มักมีอาการปวด (หมายเหตุ: ในกรณีที่ผู้ป่วยมีโรคประจำตัวบางประเภท เช่น โรคเส้นประสาทส่วนปลาย (Peripheral Neuropathy) โรคเบาหวาน (Diabetes) มีแผลกดทับเรื้อรัง หรือเท้าเบาหวานชาคอต (Charcot Foot) ผู้ป่วยได้รับการตรวจประเมินอย่างละเอียดจากแพทย์ประจำตัว เพื่อทราบระดับอาการในปัจจุบัน การพยากรณ์โรค และแนวทางการรักษาของแพทย์ก่อนดำเนินการรักษา เนื่องด้วยผู้ป่วยโรคประเภทนี้มักจะมีอาการแทรกซ้อนได้ง่าย และอาจจะไม่เหมาะกับการรักษาด้วยแผ่นรองเท้าบางประเภท ขึ้นอยู่กับระดับอาการและการพยากรณ์โรค)
สนใจสินค้า แผ่นรองเท้า เท้าแบน หรือต้องการปรึกษาปัญหา เท้าผิดรูป ปรับรูปเท้า ออฟฟิศซินโดรม กับหมอรักษาเท้ามืออาชีพ ติดต่อได้ที่ :




