กระดูกส้นเท้างอกเป็นความผิดปกติที่ทำให้เกิดความเจ็บปวดเท้าอย่างรุนแรงมากขึ้นตามระยะของอาการ โดยบริเวณด้านฝ่าเท้าและบริเวณด้านหลังส้นเท้าเป็นบริเวณที่สามารถพบการงอกของกระดูกส้นเท้าได้บ่อยที่สุด อาการกระดูกส้นเท้างอกเป็นอาการที่เกิดอยู่ใต้ผิวหนังไม่สามารถมองเห็นความผิดปกติที่เกิดขึ้นได้จึงต้องสังเกตความผิดปกติที่เกิดขึ้นกับฝ่าเท้าอยู่เสมอ การตรวจพบและเริ่มรักษาตั้งแต่ในระยะเริ่มแรกจะเกิดผลดีมากที่สุดต่อการรักษาและป้องกันอาการรุนแรงที่อาจเกิดขึ้นได้ในอนาคต อาการผิดปกติที่เกิดขึ้นจากกระดูกส้นเท้างอกสามารถแบ่งออกเป็น 4 ระยะตามระดับความรุนแรงดังนี้
ระยะเริ่มแรก ผู้ที่มีความผิดปกติอาจมีความรู้สึกเจ็บปวดเพียงเล็กน้อยหรือเกิดอาการรู้สึกไม่สบายเท้าเมื่อเดิน ยืน หรือวิ่งติดต่อกันเป็นระยะเวลานาน ๆ ซึ่งความผิดปกติในระยะเริ่มแรกสามารถบรรเทาได้โดยการยืดเหยียดหรือการนวดเพื่อผ่อนคลายบริเวณที่มีอาการ และเลือกสวมใส่รองเท้าและเลือกใช้แผ่นรองเท้าที่มีส่วนรองรับส้นเท้าและอุ้งเท้าที่เหมาะสมเพื่อไม่ให้เกิดความเจ็บปวดและการพัฒนาของอาการไปสู่ระดับที่รุนแรงขึ้น
ระยะพัฒนา จะพบว่ามีอาการปวดฝ่าเท้าที่มากยิ่งขึ้นเกิดความลำบากในการเดินหรือยืนติดต่อกันเป็นระยะเวลานาน ๆ บางครั้งอาจเกิดความเจ็บปวดขึ้นบริเวณฝ่าเท้าอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลานานไม่หายขาดสักที ความเจ็บปวดและระยะเวลาที่เป็นจะเพิ่มมากขึ้นตามระดับของอาการจนอาจพบอาการปวดเท้าแม้อยู่ในขณะพักที่ไม่ได้ออกแรงบริเวณฝ่าเท้าก็ตาม ในระยะนี้ผู้ที่มีอาการกระดูกส้นเท้างอกอาจต้องใช้ยาแก้ปวดบางประเภท เช่น ไอบูโพรเฟน เพื่อบรรเทาอาการเจ็บปวดและลดการอักเสบที่เกิดขึ้นโดยรอบบริเวณที่มีอาการ
ระยะรุนแรง ในระยะนี้อาจเกิดความเจ็บปวดเท้าขั้นรุนแรงจนอาจทำกิจกรรมต่าง ๆ ในชีวิตประจำวันทั่วไปได้อย่างยากลำบาก ซึ่งในระยะนี้ควรรีบเข้าพบนักกายภาพบำบัดและเลือกใช้แผ่นรองเท้า เท้าแบนพิเศษเฉพาะบุคคลซึ่งเป็นกายอุปกรณ์ที่จะสามารถช่วยลดอาการปวดฝ่าเท้าลงได้อย่างเห็นผล แผ่นรองเท้าพิเศษเฉพาะบุคคลถูกออกแบบมาเป็นพิเศษให้มีส่วนรองรับที่เข้ากันได้พอดีกับฝ่าเท้า มีส่วนพิเศษและเพิ่มความยืดหยุ่นแก่บริเวณที่เกิดอาการปวดและอักเสบ ช่วยในการกระจายน้ำหนักและแรงกดทับที่ไม่เหมาะสมต่อบริเวณที่มีอาการจึงสามารถช่วยบรรเทาอาการเจ็บปวดได้เป็นอย่างดี
ระยะรุนแรงสูงสุด อาการกระดูกส้นเท้างอกในระยะรุนแรงสูงสุดอาจจำเป็นต้องเลือกการผ่าตัด โดยตัดกระดูกส่วนเกินที่งอกออกมาเพื่อบรรเทาความเจ็บปวดที่เกิดขึ้น การผ่าตัดถือเป็นทางเลือกสุดท้ายหากพบว่าวิธีการอื่น ๆ ไม่สามารถช่วยลดความเจ็บปวดลงได้แล้ว เนื่องจากการผ่าตัดอาจใช้เวลาพักฟื้นอย่างยาวนาน มีค่าใช้จ่ายที่สูง และมีความเสี่ยงในหลาย ๆ แง่มุมที่ต้องพิจารณาอย่างรอบคอบ
แนวทางการป้องกันและรักษาอาการกระดูกส้นเท้างอกสามารถเลือกได้หลากหลายวิธี เช่น การเลือกสวมรองเท้าที่มีส่วนรองรับฝ่าเท้าและส้นเท้าและมีความยืดหยุ่นในบริเวณที่เหมาะสม ออกกำลังกายเป็นประจำเพื่อสร้างความแข็งแรงให้แก่กล้ามเนื้อและข้อต่อต่าง ๆ บริเวณเท้า รักษาระดับของน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสมเนื่องจากน้ำหนักตัวที่เกินจะสร้างความเครียดต่อบริเวณส่วนของฝ่าเท้าและส้นเท้าจนอาจกระตุ้นให้เกิดการงอกของกระดูกส้นเท้า หลีกเลี่ยงกิจกรรมที่ทำให้เกิดความเครียดและแรงกระทำที่ไม่เหมาะสมต่อฝ่าเท้าและส้นเท้า เช่น การวิ่งหรือการกระโดดโดยไม่มีรองเท้าหรือแผ่นรองเท้า เท้าแบนที่เหมาะสมช่วยดูดซับและกระจายแรงกระแทกจากการทำกิจกรรมต่าง ๆ
กระดูกส้นเท้างอกเป็นเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดความเจ็บปวดและอาการไม่สบายเท้า แต่การเลือกใช้วิธีการป้องกันและรักษาอย่างเหมาะสมจะสามารถช่วยลดความเจ็บปวดจากอาการกระดูกส้นเท้างอกลงได้และไม่เกิดการพัฒนาไปในระดับที่รุนแรงขึ้น แผ่นรองเท้า เท้าแบนพิเศษเฉพาะบุคคลเป็นหนึ่งในตัวเลือกที่สามารถช่วยรักษาอาการปวดเท้าจากกระดูกส้นเท้างอกและยังสามารถป้องกันการเกิดอาการรุนแรงที่อาจเกิดขึ้นได้ในอนาคต หากพบว่ามีอาการปวดฝ่าเท้าหรืออาจสงสัยว่ามีอาการกระดูกส้นเท้างอกสามารถปรึกษาและขอคำแนะนำในการรักษาโรครองช้ำหรือเลือกใช้แผ่นรองเท้าพิเศษเฉพาะบุคคลของ PBS ได้ที่
